Eikenhout: eigenschappen, toepassingen en duurzaamheid

Eikenhout wordt steeds vaker toegepast vanwege de landelijke, robuuste uitstraling die vooral tevoorschijn komt als het na verloop van tijd vergrijst. Het is een harde houtsoort die onbehandeld ruim 20 jaar meegaat, mits het niet in contact staat met grond. Daardoor is eiken een voordelig alternatief voor hardhout. Het eikenhout in ons assortiment is vers gezaagd en bedoeld voor buitengebruik. Wij verkopen diverse eiken producten zoals eiken balk 10x10 cm, eiken balk 12x12 cm, eiken balk 15x15 cm en eiken balk 20x20 cm.

Fijnbezaagd eikenhout is ruw

Fijnbezaagd eikenhout heeft een ruw oppervlak. Geschaafd eikenhout heeft een glad oppervlak. Eiken balken worden steeds vaker toegepast als eiken constructiehout in de tuin, in bijvoorbeeld eiken schuttingen, eiken tuinhuizen, in een eiken poolhouse of in eiken bijgebouwen. Eiken heeft een luxe maar ook stoer uiterlijk; het werkt en scheurt, waardoor het al snel een robuuste uitstraling krijgt. Eiken balken worden toegepast voor eiken gebinten, carports, bijgebouwen, afdakconstructies, tuinhuisjes en meer.

Wat zijn de eigenschappen van eikenhout?

Veelgestelde vragen over de eigenschappen van eikenhout

Bekijk hieronder de veelgestelde vragen over de eigenschappen van eikenhout.

Kan eikenhout kromtrekken?

Eikenhout is erg hard — dat is een goede eigenschap, maar het kan er ook voor zorgen dat het hout snel krom kan trekken. Dit heeft geen invloed op de kwaliteit van het hout; het materiaal kan gewoon toegepast worden. Ons advies is om het hout na levering zo snel mogelijk te verwerken. Wanneer eikenhout goed wordt bevestigd of gefixeerd, zal het minder snel kromtrekken. Bij montage kunnen bijvoorbeeld eiken planken het beste met de bolle kant naar buiten gericht vastgeschroefd worden. Daardoor vallen de randen van de plank bij kromtrekken minder op.

• Verwerk het hout zo snel mogelijk na levering om kromtrekken te beperken
• Zorg dat het hout goed bevestigd of gefixeerd wordt; dan treedt kromtrekken minder snel op
• Bij montage is het aan te raden de bolle kant van eiken planken naar buiten te richten
• Door deze plaatsing blijven eventuele randen of krommingen uit het zicht, wat het eindresultaat esthetisch mooi houdt

Welke toepassingen heeft eikenhout?

Eikenhout kent vele toepassingen. Het wordt gebruikt voor veranda's, overkappingen, eikenhouten constructies, gebinten en eiken wanden. Wanneer eikenhout gedroogd is, wordt het ook gebruikt voor vloeren en meubels. Eikenhout is een harde houtsoort die lang meegaat.

Eikenhout is een sterke, duurzame en veelzijdige houtsoort die in veel projecten wordt toegepast:

• Eiken veranda's en overkappingen voor een robuuste en natuurlijke uitstraling
• Eikenhouten constructies en gebinten voor dragende en zichtbare elementen
• Eiken wanden als luxe afwerking in binnen- of buitenruimtes
• Vloeren en meubels wanneer het hout goed gedroogd en behandeld is
• Decoratieve en structurele toepassingen dankzij de harde, duurzame aard van eikenhout

Bevat eikenhout knoesten?

Een knoest wordt ook wel kwast, noest of weer genoemd. Dit zijn plaatsen waar takken uit de boom groeiden; een knoest heeft daarom een andere richting dan de rest van het hout. Dit hoort bij het karakter van het hout. Loszittende knoesten kunnen met houtlijm gemakkelijk weer vastgezet worden. Let op: in eikenhout komt dit niet vaak voor.

Belangrijk om te weten bij knoesten in eikenhout:

• Knoesten hebben een andere richting dan de rest van het hout, wat bijdraagt aan het karakter van eikenhout
• Loszittende knoesten kunnen eenvoudig met houtlijm worden vastgezet
• Knoesten komen in eikenhout relatief weinig voor, waardoor dit hout meestal zeer strak en uniform oogt

Waarom wordt eikenhout niet haaks afgekort?

Fijnbezaagd eikenhout wordt nooit met een haakse kop geleverd, omdat eiken snel scheurt aan de kopse kanten. In de meeste gevallen wordt eiken met een overlengte geleverd, zodat deze in het werk haaks gezaagd kan worden en zo eventuele kopscheuren weggewerkt kunnen worden.

Belangrijk om te weten:

• Eikenhout scheurt snel aan de kopse kanten door de harde en dichte structuur
• Eikenhout wordt meestal met overlengte geleverd, zodat het pas in het werk op maat gezaagd kan worden
• Door het in het werk af te korten, kunnen eventuele kopscheuren weggewerkt worden
• Deze methode zorgt voor een nettere en duurzamere afwerking van de constructie

Zijn ruwe plekjes en randen normaal voor eiken?

Fijnbezaagd eikenhout heeft altijd een volledig ruw oppervlak, maar ook geschaafd — ofwel glad — eikenhout kan soms kleine ruwe plekjes hebben. Dit komt doordat de structuur van het hout onregelmatig is, waardoor de machinale schaaf niet alle plekken van het hout raakt. Deze plekken kunnen eventueel zelf gladder gemaakt worden door ze bij te schuren.

• Fijnbezaagd eikenhout heeft altijd een volledig ruw oppervlak en kan zaagrafels bevatten
• Geschaafd eikenhout is glad gemaakt, maar kan soms kleine ruwe plekken hebben
• Dit komt doordat de structuur van het hout onregelmatig is en de machinale schaaf niet elk plekje volledig raakt
• Deze ruwe plekken in eikenhout kunnen gemakkelijk zelf gladgeschuurd worden voor een perfecte afwerking

Ruwe plekken horen bij het karakter van eikenhout en hebben geen invloed op de kwaliteit of duurzaamheid.

Kan eikenhout scheuren?

Door vocht of droogte ontstaat volumeverandering waardoor hout kan uitzetten of krimpen, waardoor ook scheuren kunnen ontstaan. Bij eikenhout kan dit zelfs zorgen voor enorme scheurvorming, wat een karakteristieke eigenschap is van het hout. De scheuren die ontstaan hebben over het algemeen geen invloed op de stabiliteit of duurzaamheid van het hout. Er is zelfs de mogelijkheid dat onder invloed van de luchtvochtigheid sommige ontstane scheuren weer volledig dicht kunnen gaan. Eikenhout is een houtsoort die vrijwel nooit zonder kop- en krimpscheuren zal zijn.

Wat is belangrijk om te weten over het scheuren van eikenhout?

• Volumeverandering: door wisselende vochtigheid kan hout uitzetten of krimpen
• Karakteristieke scheurvorming: bij eikenhout kunnen de scheuren soms behoorlijk groot zijn; dit hoort bij de natuur van de houtsoort
• Geen invloed op stabiliteit: de meeste scheuren hebben geen effect op de duurzaamheid of sterkte van het hout
• Zelfherstellend effect: onder invloed van luchtvochtigheid kunnen sommige scheuren weer gedeeltelijk of volledig sluiten
• Onvermijdelijk: eikenhout komt vrijwel nooit volledig zonder kop- en krimpscheuren uit de zaag

Scheuren zijn dus een natuurlijk kenmerk van eikenhout en dragen bij aan de authentieke uitstraling van deze robuuste houtsoort.

Kan eikenhout bloeden?

Eiken bevat van nature looizuren die kunnen 'uitbloeden'. Als het buiten toegepast wordt, kan dit naast watervlekken ook bruine vlekken achterlaten op onderliggend straatwerk of muurtjes. Dit zijn hardnekkige vlekken, maar deze vervagen en verdwijnen meestal na verloop van tijd.

Wat is belangrijk om te weten over het bloeden van eikenhout?

• Uitbloeden van looizuur kan ontstaan wanneer eikenhout buiten wordt toegepast
• Vlekken: dit kan bruine vlekken veroorzaken op onderliggend straatwerk, tegels of muurtjes
• Hardnekkig maar tijdelijk: de vlekken zijn hardnekkig, maar vervagen en verdwijnen meestal na verloop van tijd
• Geen schade aan hout: het bloeden beïnvloedt niet de kwaliteit of duurzaamheid van het eikenhout

Is vergrijzing van eiken normaal?

Na verloop van tijd zal alle hout door invloeden van buitenaf verkleuren en vergrijzen. Het vergrijzen van hout is iets wat gedeeltelijk voorkomen kan worden door het hout te behandelen met beits of olie. Hoe donkerder de behandeling, hoe beter het hout beschermd is.

Wat is belangrijk om te weten bij het vergrijzen van eikenhout?

• Natuurlijke verkleuring: door invloeden van weer en zon zal eikenhout na verloop van tijd verkleuren en vergrijzen
• Bescherming met beits of olie: het vergrijzingsproces kan gedeeltelijk worden vertraagd door het hout te behandelen
• Dikkere of donkere behandeling: hoe donkerder of meer pigment de beits of olie bevat, hoe beter het hout beschermd is tegen vergrijzing
• Esthetiek behouden: door de juiste behandeling behoudt eikenhout langer zijn oorspronkelijke warme kleur en uitstraling

Waarom heeft eiken soms watervlekken?

Veel hardhoutsoorten bevatten van nature looizuren. Deze reageren op aanraking met water. Zodra eikenhout buiten wordt geplaatst, zullen er eerst waterkringen ontstaan; daarna wordt de kleur donker tot zwart. Deze zullen na verloop van tijd wegtrekken en het eiken zal mooi grijs kleuren.

Wat is belangrijk om te weten bij watervlekken in eikenhout?

• Looizuren in hardhout: veel hardhoutsoorten, waaronder eiken, bevatten looizuren die reageren op water
• Waterkringen: bij blootstelling aan regen of vocht kunnen er eerste waterkringen ontstaan op het hout
• Verkleuring: na verloop van tijd kan de kleur donkerder worden tot zelfs zwart
• Natuurlijk proces: de vlekken trekken uiteindelijk weg en het hout krijgt een mooie, egale grijze kleur
• Geen kwaliteitsverlies: dit proces is niet schadelijk voor het hout en hoort bij de natuurlijke uitstraling van eikenhout

Waarom heeft eiken soms zwarte vegen en vlekken?

Eiken bevat van nature looizuren. Deze reageren op aanraking met staal. Door bijvoorbeeld contact met stalen heftrucklepels, een stelling of een zaaglijn in het productieproces ontstaan zwarte plekken en strepen. Deze verdwijnen na plaatsing vanzelf door weersinvloeden, maar kunnen ook verwijderd worden met ontweringswater. Wij adviseren altijd RVS bevestigingsmaterialen te gebruiken bij de montage van eiken, om te voorkomen dat het looizuur vlekken veroorzaakt. Eikenhout kan ook van nature zwarte vegen of vlekken ontwikkelen.

Wat is belangrijk om te weten bij zwarte vegen en vlekken in eikenhout?

• Looizuur in eiken: eiken bevat van nature looizuren die reageren op contact met metaal
• Contact met stalen heftrucklepels geeft zwarte vegen
• Contact met stellingen of andere metalen constructies geeft zwarte vegen in eikenhout
• Contact met zaaglijnen tijdens productie kan zwarte vlekken geven
• Natuurlijk herstel: na plaatsing verdwijnen de vlekken vaak vanzelf door weersinvloeden
• Verwijderen van vlekken: indien gewenst kunnen de vlekken behandeld worden met ontweringswater

Preventie: gebruik altijd RVS of gecoate bevestigingsmaterialen bij montage van eikenhout om te voorkomen dat looizuren nieuwe vlekken veroorzaken.

Is verschil in kleur en structuur normaal bij eiken?

Aangezien hout afkomstig is van bomen, is geen enkele plank of balk hetzelfde. De kleuren en structuur van het hout kunnen daarom verschillen. Ook op een stuk hout zelf kan kleurverschil aanwezig zijn. Dit kan komen door inpakmaterialen zoals omsnoerbanden, maar ook omdat hout aan de buitenkant van een pakket meer verkleurt dan aan de binnenkant. Onder invloed van weersomstandigheden of door behandeling met olie zal het kleurverschil meer naar elkaar toe trekken.

Wat is belangrijk om te weten bij kleurverschil in eikenhout?

• Uniek per plank: hout komt van bomen, waardoor geen enkele plank of balk hetzelfde is
• Kleur- en structuurverschillen: variaties kunnen zowel tussen planken als binnen één plank voorkomen

Oorzaken van kleurverschil in eikenhout:

• Druk van inpakmaterialen, zoals omsnoerbanden
• Buitenkant van een pakket kan meer verkleuren dan de binnenkant
• Invloed van weersomstandigheden: zon, regen en vocht kunnen de kleuren meer naar elkaar toe trekken
• Effect van behandeling: behandelen met olie of beits kan het kleurverschil verzachten en gelijkmatiger maken

Moet ik grondcontact vermijden bij eikenhout?

Wij raden het af om hout in contact met de grond te monteren. Wanneer je dit wel doet, moet dit goed worden onderhouden, behandeld en in de gaten worden gehouden in verband met eventueel rotten van het hout. Vocht + hout = rot.

Wij adviseren om eikenhout niet direct in contact met de grond te plaatsen. Als dit toch gebeurt, let dan op de volgende punten:

• Onderhoud is essentieel: het hout moet regelmatig gecontroleerd en goed onderhouden worden
• Behandeling: behandel het hout met een geschikte beits, olie of impregneermiddel om rot en schimmelvorming te beperken
• Regelmatige controle: houd het hout goed in de gaten om vroegtijdige rot te voorkomen
• Belangrijkste regel: vocht + hout = rot — direct grondcontact verhoogt het risico aanzienlijk
• Alternatieven: gebruik waar mogelijk betonpoeren, stelplaten of paalhouders om hout van de grond te scheiden

Door hout van de grond te houden en goed te behandelen, verleng je de levensduur van een eiken constructie aanzienlijk.

Wat zijn de nadelen van eikenhout?

Eikenhout is een populaire en sterke houtsoort, maar heeft ook enkele nadelen om rekening mee te houden. Zo is het relatief zwaar, wat verwerking en verplaatsing lastiger kan maken. Daarnaast kan eikenhout werken onder invloed van vocht en temperatuur, waardoor het kan krimpen, uitzetten of in sommige gevallen kromtrekken. Het is bovendien duurder dan veel andere houtsoorten en door de hardheid iets lastiger te bewerken, wat meer vraagt van gereedschap en arbeid. Onbehandeld kan eikenhout na verloop van tijd verkleuren door licht en lucht, en door het aanwezige looizuur kan het reageren met bepaalde metalen, wat donkere vlekken kan veroorzaken.

• Eikenhout is relatief zwaar: eiken is een harde en zware houtsoort. Dat maakt het stevig, maar ook minder handig bij verplaatsen of montage van grote meubels
• Eikenhout kan werken (krimpen en uitzetten): bij temperatuur- en vochtwisselingen kan eikenhout bewegen. Zonder goede droging of afwerking kan het kromtrekken of scheuren
• Eikenhout is duurder dan veel andere houtsoorten: door de kwaliteit en populariteit ligt de prijs vaak hoger dan bijvoorbeeld vuren of grenen
• Eiken is moeilijker te bewerken: door de hardheid slijt gereedschap sneller en is het bewerken (zagen, schuren, schroeven) iets intensiever
• Eikenhout is gevoelig voor verkleuring: onbehandeld eiken kan na verloop van tijd donkerder worden of vergelen door licht en lucht
• Reactie met metaal: eiken bevat looizuur, dat kan reageren met bepaalde metalen (zoals ijzer), waardoor zwarte vlekken kunnen ontstaan